پژوهشکده امام خمینی (س) و انقلاب اسلامی پژوهشنامه متین 2423-6462 17 69 2016 02 20 Studying Jurisdictional-Legal Grounds of Human Body Organs with an Approach based on Imam Khomeini’s Views بررسی مبانی فقهی ـ حقوقی بیع اعضای بدن انسان با رویکردی به نظر امام خمینی(س) 1 20 47910 FA حمید‌رضا آدابی عضو هیأت علمی واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی،تهران، ایران امین گلریز دانشجوی دکتری حقوق جزا، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران Journal Article 2015 05 08 Upon rapid development in various sciences and upon the appearance of new questions on legal and jurisdictional issues the researchers are obliged to find answers to these questions to remove the probable ambiguities based on the role of Ijtihad or religious imitation in time and place, reasoning and deduction. The sale of body organs is among the issues that has emerged after the development of medical sciences. It is highly important to legally and religiously reject or justify the sale of body organs particularly when transplant is needed. This paper has been developed based on dynamic jurisprudence and according to the views of Imam Khomeini, who believed in the effect of time and place in jurisprudence, and finally concludes that as far as the sale of body organ is not to the detriment of the giver’s “self”, it will be permissible. با پیشرفت علوم در زمینه‌های مختلف و پیدایش سؤالات نوظهور در مسائل حقوقی و فقهی بر اساس رفع شبهات احتمالی بر پایة نقش اجتهاد در زمان و مکان، استدلال و استنتاج در پاسخ به سؤالات فقهی و حقوقی به نحو قابل قبول از وظایف محققین امر است. بیع اعضای بدن از آن دسته موضوعاتی است که بر پایه توسعة علوم پزشکی صورت گرفته است. توجیه یا رد پذیرش بیع اعضای بدن در حوزة سلامت انسان‌ها خصوصاً در زمینة پیوند اعضا بسیار مهم و حائز اهمیت است. در مقاله حاضر بر اساس فقه پویا و مطابق نظر امام خمینی، که معتقد به تأثیر زمان و مکان در فقه بودند، به اثبات می‌رسد که بیع اعضای بدن مادامی که سبب «اضرار به نفس» نگردد، بلامانع است.

پژوهشکده امام خمینی (س) و انقلاب اسلامی پژوهشنامه متین 2423-6462 17 69 2016 02 20 A Study of the Truth of Unfairness and Ignorance in Viewpoint of Ibn Arabi, Mulla Sadra and Imam Khomeini بررسی حقیقت ظلومیت و جهولیت از منظر ابن عربی، ملاصدرا و امام خمینی(س) 21 38 47912 FA علی ارشد ریاحی دانشیار گروه فلسفه، دانشگاه اصفهان، ایران هنگامه بیادار دانشجوی دکتری حکمت متعالیه دانشگاه اصفهان، ایران Journal Article 2015 04 08 A study of the meaning and truth of unfairness and ignorance, according to Verse 72 of the Ahzab Chapter of the holy Quran which has led to the acceptance of the divine trust, is the main subject of this research. The main focus of this article is to study the viewpoints of Ibn Arabi, Mulla Sadra and Imam Khomeini about this issue. Documental research method was applied and the necessary data were collected from books and journals. The findings of the research indicate that although the words unfairness and ignorance are from etymological point of view censuring in nature, in Inb Arabi’s viewpoint and in transcendental philosophy, by divine trust it is meant divine vicegerency which only human beings are entitled to because of these two admirable attributes. Ibn Arabi offers two different meanings of human being and also two different interpretations of his unfairness and ignorance. In Mulla Sadra’s viewpoint, what caused human being from amongst all beings to enjoy such attributes is his helplessness in creation. Imam Khomeini considers unfairness and ignorance as two attributes through which God has admired man. In Imam’s viewpoint, unfairness and ignorance mean transgressing the station of sense and objectivity to annihilation in the eternity of God. بررسی معنا و حقیقت ظلومیت و جهولیت که طبق آیة 72 سوره احزاب باعث پذیرش امانت الهی شده است، مورد نظر این پژوهش است. در این مقاله درصدد هستیم تا با بررسی آرای ابن عربی، ملاصدرا و امام خمینی به این مهم نائل شویم. به این منظور با روش کتابخانه‌ای- اسنادی به آثار این سه دانشمند مراجعه شده و پس از جمع آوری و تحلیل آرای آنها این نتیجه به دست آمده است که هر چند کلمات ظلوم و جهول به لحاظ ریشة لغوی معنای ذمی دارند، لیکن در عرفان ابن عربی و حکمت متعالیه مراد از امانت الهی، خلافت الهی است که تنها انسان به‌خاطر دو صفت ظلومیت و جهولیت که دو صفت مدحی برای انسان شمرده می‌شوند، قابلیت و استعداد آن را دارد تا به این مقام نائل شود. ابن عربی با بیان دو معنای متفاوت از انسان دو تفسیر جداگانه از ظلوم و جهول بودن او ارائه می‌کند. از نظر ملاصدرا آنچه موجب شده است تا از میان مخلوقات الهی تنها انسان دارای چنین صفتی باشد، ضعف او در خلقت است. در این بین، امام خمینی ظلومیت و جهولیت را دو صفتی می‌داند که خداوند انسان را به واسطه آن، ستوده است. از نظر او ظلومیت و جهولیت یعنی تجاوز از منازل حس و تعینات و فنای در بقای خداوند.

https://matin.ri-khomeini.ac.ir/article_47912_caf5a3ec88ce64aa6578764a2044b9fe.pdf

پژوهشکده امام خمینی (س) و انقلاب اسلامی پژوهشنامه متین 2423-6462 17 69 2016 02 20 Unity and Diversity of Existence in the Views of Ibn Arabi and Imam Khomeini وحدت و کثرت وجود در اندیشه ابن عربی و امام خمینی(س) 39 52 47906 FA محمودرضا اسفندیار دانشیارگروه ادیان و عرفان، دانشکده علوم انسانی، واحد یادگار امام خمینی(ره) شهرری علی اصغر ترکاشوند دانشجوی دکتری کلام و فلسفة اسلامی، واحد یادگار امام خمینی(ره) شهرری، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران Journal Article 2015 05 07 The issue of unity and diversity of existence is highly important to the theosophists and philosophers. The unity of existence or “unity of being” found new dimensions with the appearance of Ibn Arabi and upon presentation of principles and fundamentals of theosophy in a theoretical way. It turned to be, after him, one of the most important pillars of theosophical ontology. In his various books, such as his two magnum opuses Fotuhat al-Makkiyah and Fosus al-Hekam, Ibn Arabi has openly and comprehensively clarified the theory. From among the recent theosophists and philosophers, Imam Khomeini has offered a special interpretation of the unity of existence. In his Mesbah al-Hedayah, Imam Khomeini has clarified stages required for appearance of the manifestations of Almighty God, the relationship between manifestations and the “maqam ghayb al-ghuyub” or the rank of “Invisible of the Invisibles” and the relations between the names and attributes, and the One God. In view of Imam Khomeini, all manifestations of God serve as veils for the rank of the Invisible of the Invisibles. In his interpretation of the Surah Hamd, Imam Khomeini first gives an explanation of the Names of Allah and the transience of name in the named ones to emphasize that man can gain an incomplete knowledge of the Glorified Nature of Allah only through a hierarchy of Divine Names and Attributes. موضوع وحدت و کثرت وجود در بین عرفا و فلاسفه از اهمیت ویژه‏ای برخوردار است. وحدت وجود با ظهور ابن ‏عربی و ارائه اصول و مبانی عرفان به سبک نظری، جلوه تازه ‏ای پیدا کرد و پس از او به یکی از مهم‌ترین ارکان هستی‌شناسی عرفانی تبدیل شد. ابن ‏عربی صراحتاً در کتب مختلف خود علی‏الخصوص در دو اثر مهم خود، فتوحات مکیهو فصوص ‏الحکم، مفصلاً به تبیین این نظریه همت گماشت. از میان عارفان و فیلسوفان متأخّر، امام خمینی از وحدت وجود تقریر خاصی به دست داده است. امام در مصباح الهدایه به تبیین مراحل ظهور حضرت حق، رابطه ظهورات با مقام غیب الغیوب و نسبت اسماء و صفات با ذات احدیت پرداخته است. از نظر امام، تمامی ظهورات حق، حجابی برای مقام غیب‌الغیوب است. در تفسیر سوره حمد نیز امام پس از توضیح اسماء الله و بیان فنای اسم در مسمّی تاکید می‌کند که انسان تنها از طریق مراتبی از اسمای الهی می‌تواند از ذات مقدس الهی به آگاهی ناقصی دست یابد.

https://matin.ri-khomeini.ac.ir/article_47906_501fe32ad8686901bb423ede39d6ce04.pdf

پژوهشکده امام خمینی (س) و انقلاب اسلامی پژوهشنامه متین 2423-6462 17 69 2016 02 20 Role of Time and Space in Generalization of the Attributes of Hoarding with an Approach based on Imam Khomeini’s Views نقش زمان و مکان در تعمیم مصادیق احتکار با رویکردی به آرای امام خمینی(س) 53 72 47913 FA سید محمد موسوی بجنوردی استاد گروه فقه و حقوق و مدیر گروه حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تربیت معلم ( خوارزمی)، تهران، ایران افسانه مهدیان کرانی دانش‌آموخته کارشناسی ارشد فقه و حقوق، پژوهشکده امام خمینی و انقلاب اسلامی، تهران، ایران Journal Article 2015 05 15 Despite prohibition of hoarding in Islam, it is still one of the highly practiced ways of raising income and accumulation of wealth. Hoarding is storing foodstuffs up or withholding them in expectation of a rise in their prices. Based on the expediency and corruption thus explained, Islamic Sharia law is not specific to a certain time or place. Given the roles of time and space, Muslim jurists can issue verdicts on variable decrees of Islam. Considering the elements of time and space, the views of Imam Khomeini on generalization of the attributes of hoarding can be clearly discerned. According to Imam Khomeini, needs and requirements of the people, lack of adequate vendor or other provider, and withholding food characterize hoarding. This is because in the majority of Islamic traditions hoarding has been absolutely forbidden and the above-said are influential in generalization of the attributes of hoarding. Therefore, the Sharia law is religiously authorized to rule on forcing the hoarder to put his goods on public sale, determining the price of the hoarded goods and in the end, and issuing penalties on the hoarder. یکی از روش‌های کسب درآمد و سود که امروزه رواج بسیاری دارد و اسلام آن را منع نموده احتکار می‌باشد. احتکار عبارت است از حبس و نگهداری طعام به امید و انتظار گرانی نرخ. احکام شریعت اسلام، بر پایه مصالح و مفاسد تشریع شده، و براى زمان خاص یا مکان خاصى نیست. با توجه به نقش زمان و مکان فقیه مى‌تواند دربارۀ احکام متغیر اسلام، حکم صادر نماید. با در نظر گرفتن عنصر زمان و مکان، نمود آرای امام را می‌توان در تعمیم مصادیق احتکار به وضوح دید. از دیدگاه ایشان نیاز و احتیاج مردم، فقدان باذل دیگر به حد کفایت و حبس طعام از قیود معتبر در صدق احتکار منهی عنه به شمار آورده شده؛ زیرا مقتضای بسیاری از روایات حرمت احتکار به طور مطلق بوده و در تسری حکم به موضوع احتکار تأثیر دارند. بنابراین حاکم شرع با اعمال مواردی مانند اجبار محتکر بر فروش کالا، نرخ‌گذاری بر روی اجناس احتکار شده و در مرحلة آخر با مجازات محتکر به مقابله با احتکار می‌پردازد.

https://matin.ri-khomeini.ac.ir/article_47913_d58fa60483bb741c3b2dd9e9ae46d1ed.pdf

پژوهشکده امام خمینی (س) و انقلاب اسلامی پژوهشنامه متین 2423-6462 17 69 2016 02 20 The Authority of Injunctive Fame of Earlier Prominent Jurists with an Approach based on Imam Khomeini’s Views حجیّت شهرت فتوایی قدما با رویکردی به آرای امام خمینی(س) 73 96 47934 FA علی بهرامی نژاد استادیار گروه فقه ومبانی حقوق اسلامی دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران مرکزی، تهران سید مصطفی موسوی بجنوردی عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران مرکزی و دانشجوی دکترای رشته فقه و مبانی حقوق اسلامی، واحد یادگار امام، تهران، Journal Article 2015 05 15 In a general classification, fame is divided into narrative, behavioral and injunctive, but in this paper we mean injunctive fame among earlier prominent jurists, i.e. the injunction or decree that has risen to fame but its documentations are unknown. The authority of such a decree is in question. Some jurists like the late Grand Ayatollah Khoyi do not attach authority to injunctive fame per se and only reject the reasoning by the supporters of the injunctive fame, thus challenge the views of the earlier jurists in many cases by negating the validity of the fame. On the contrary, some others like the late Ayatollah Borujerdi, the late Imam Khomeini and the late Ayatollah Bojnourdi give authority to the injunctive fame of earlier jurists. In their view, any fame comes from principles that have been received from the Infallible Imam directly and without any change. Thus earlier prominent jurists have only narrated the principles they have received while they had access to the reliable documents and evidence, some of which we have not received so far. The most important reason for the authority of the injunctive fame of earlier prominent jurists is the existence of the basis of authoritative consensus in injunctive fame that is the same as conclusive narration of what they have received from the Infallible Imam. هر چند که با یک نگاه کلی شهرت به روایی، عملی و فتوایی تقسیم می‌شود ولی شهرت مورد بحث در این مقاله شهرت فتوایی بین قدما است. یعنی فتوایی که شهرت یافته اما مستندات آن معلوم نیست. حجیّت چنین شهرتی مورد پرسش است. بعضی از فقیهان همچون مرحوم خویی شهرت فتوایی را فی نفسه حجت نمی‌دانند و تنها ادلة موافقان حجیّت شهرت فتوایی را رد می‌کنند و با نفی اعتبار شهرت در موارد زیادی آرای متقدمین را به چالش کشیده و در مقابل، بزرگانی چون آیت الله بروجردی و امام خمینی و آیت الله بجنوردی شهرت فتوایی قدما را حجت می‌دانند. از نظر ایشان این گونه شهرت حاصل اصولی است که مستقیماً و بدون دگرگونی، از امام معصوم(ع) اخذ شده است و تنها قدما ناقل اصول متلقات بوده‌اند و به بسیاری از ادلة معتبر دسترسی داشته‌اند؛ اما بعضی ازآنها به دست ما نرسیده است و وجود مناط حجیّت اجماع در شهرت فتوایی،که همان کشف قطعی از قول معصوم(ع) است، مهم‌ترین دلیل بر حجیّت شهرت فتوایی قدماست.

https://matin.ri-khomeini.ac.ir/article_47934_4ff499e48ab77b576ef1c3359ec70042.pdf

پژوهشکده امام خمینی (س) و انقلاب اسلامی پژوهشنامه متین 2423-6462 17 69 2016 02 20 Reviewing Primary Conditions and Collusion with an Approach Based on Imam Khomeini’s Views واکاوی شروط ابتدایی وتبانی بارویکردی به نظر امام خمینی(س) 97 116 47938 FA عبدالجبار زرگوش نسب استادیار فقه ومبانی حقوق اسلامی دانشگاه ایلام 0000-0002-5908-2173 Journal Article 2015 03 12 Condition, according to dictionaries, refers to obligation but in jurisprudence it has a wide spectrum of meanings. The condition, here, means the interacting parties or either one are obliged with undertaking something either outside the contract or within the contract. The conditions are of three types: A: The primary condition, that is like the promise, i.e. merely a commitment and an obligation before the contract; B: Collusion, that is the agreement before the contract by the parties based on which the contract is concluded but the agreement in not mentioned in the contract; C: Proviso, that is a condition or qualification attached to an agreement or contract such as the condition of performance, condition of collateral events, and condition of description. Finding the way of enforcing or neglecting obligation, access to the primary conditions, collusion, determining positive and negative aspects as well as commonalities and differences among the viewpoints in order to get the positive and negative views highlight the importance of this research paper. With respect to the diversity of contracts in the society on one hand, and the diversity of conditions and preconditions in the contracts on the other hand, the analysis of the procedure of obligations on the two contract parties is an inevitable modern-day phenomenon according to the jurists. This research paper has been conducted based on descriptive-analytical method to study and evaluate the nature of primary conditions, collusion, the need to perform, and pertinent obligations in view of the jurists and Imam Khomeini. شرط که در لغت به معنای الزام و التزام به کار رفته در اصطلاح فقها به معانی مختلفی آمده است. مقصود از شرط در اینجا آن است که متعاملین یا یکی از آن دو خارج از عقد یا ضمن آن به چیزی ملتزم شوند. شرط به این اصطلاح بر سه نوع است: الف- شرط ابتدایی که مانند وعده است و صرفاً یک تعهد و التزام پیش از عقد است. ب- شرط تبانی آن است که قبل از عقد، دوطرف معامله به آن توافق کرده وعقد بر اساس آن واقع می‌شود، بدون آنکه در ضمن عقد بیان شود.ج- شرط ضمن عقد که در متن عقد ذکر میشود؛ مانند شرط فعل، شرط نتیجه و شرط صفت. دستیابی به نحوة التزام یا عدم التزام به شرط ابتدایی و تبانی و مشخص کردن جنبههای مثبت و منفی و نقاط مشترک و اختلافی میان دیدگاهها برای دستیابی به نظرات مثبت و سازنده بر ضرورت و اهمیت انجام این پژوهش میافزاید. باتوجه به ابتلای جامعه به انجام معاملات و عقود مختلف از یک سو، و کثرت مشروط شدن آن عقود؛ تحلیل فرآیند التزامات دو طرف عقد از منظر فقها به عنوان یک پدیدة امروزی، ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است.در این تحقیق که به روش توصیفی ــ تحلیلی انجام پذیرفته، ماهیت شرط ابتدایی و تبانی و وجوب عمل و التزام به آنها از منظر فقها و امام خمینی مورد نقد و بررسی قرار گرفته است.

پژوهشکده امام خمینی (س) و انقلاب اسلامی پژوهشنامه متین 2423-6462 17 69 2016 02 20 Principle of Expediency in Islamic Lawmaking and Its Conformity to Family Law with an Approach Based on Imam Khomeini’s Views اصل مصلحت در نظام قانونگذاری اسلامی و تطبیق آن در حقوق خانواده با رویکردی به اندیشه های امام خمینی(س) 117 127 47951 FA طوبی شاکری گلپایگانی استادیار گروه مطالعات زنان دانشگاه تربیت مدرس و مدرس حوزه مهدیه محمد تقی زاده دانشجوی دکتری مطالعات زنان/گرایش حقوق زن در اسلام، دانشگاه تربیت مدرس Journal Article 2015 04 12 The principle of expediency is a basic principle in Islamic jurisprudence that encompasses the joint essence of all other rules. Imam Khomeini clearly believes that expediency is the basis for issuance of governmental rules to the extent that upon his order the Expediency Council was established in 1988 in line with observing this key principle in Islamic lawmaking. Therefore, clarification of this principle and its status, due to centrality and role in explanation and deduction of rules from the legal sources and requirements for lawmaking, particularly in family affairs, is necessary. This research study intends to clarify the principle of expediency as a super-principle governing the Islamic lawmaking system upon contemplations on Imam Khomeini’s views, in order to give a picture of this principle in Islamic lawmaking system, and finally clarify the centrality of this principle in family system, while emphasizing priority of the collective expediency. This study concludes that despite fundamentals of Shia jurisprudence and Imam Khomeini’s emphasis on observing collective expediency in enacting laws and inclusion of the principle of expediency, the lawmakers did not – in some cases – refer to the expediency of family affairs in collective expediency and they have merely focused on occasional expediencies. Therefore, it is necessary for the lawmakers to bring this principle into conformity with the secondary issues in family affairs (as the most important organ in a society) while observing the above-said requirements in line with meeting the demands and protecting the family system. It is, to that end, necessary to recodify and amend the pertinent rules and regulations. اصل مصلحت اصل زیربنایی فقه اسلامی و دربردارندة روح مشترک تمام احکام است. امام خمینی به صراحت مصلحت را مبنای صدور احکام حکومتی میدانست تا بدانجا که جهت رعایت این اصل کلیدی در قانونگذاری، به دستور ایشان، مجمع تشخیص مصلحت نظام در سال 1367 تشکیل شد. با این توصیف، تبیین این اصل و جایگاه آن به لحاظ محوریت و دخالت آن در تشریع و استنباط احکام از منابع و تقنین در نظام قانونگذاری، خاصه در ساحت خانواده ضروری است. پژوهش حاضر بر آن است تا پس از تبیین اصل مصلحت به عنوان ابَراصل حاکم بر نظام قانونگذاری اسلامی، و تأمل بر اندیشه های امام خمینی، جایگاه این اصل را در نظام قانونگذاری اسلامی ترسیم نموده، در نهایت به تبیین محوریت این اصل در نظام خانواده و تأکید بر تقدم مصلحت جمعی بپردازد در این پژوهش بیان شده که علی‌رغم مبانی فقه شیعه و تأکید امام خمینی بر رعایت مصالح جمعی در تقنین و لحاظ اصل مصلحت حفظ نظام، اشاره قانونگذار در مواردی به رعایت مصلحت در مباحث حقوق خانواده، در واقع لحاظ مصلحت جمعی نبوده است و صرفاً مصلحت موردی را در نظر داشته است؛ بنابراین ضروری است قانونگذار در جهت تأمین مصالح و حفظ نظام خانواده (مهم‌ترین بنیاد جامعه)، این اصل را با رعایت ضوابط یاد شده بر فروعات مسائل خانواده تطبیق نموده و به تدوین و اصلاح قوانین اقدام نماید.

https://matin.ri-khomeini.ac.ir/article_47951_99346f284eb8b6231910a13568f29d0f.pdf