Matin Research Journal

Matin Research Journal

A Study of Non-Financial Rights and Duties of Married Couples Based on Family Exigency with Special Reference to Imam Khomeini’s Viewpoints

Document Type : Original Article

Authors
1 Retired Professor of Khawrazmi University, Head of the Department of Islamic Jurisprudence and Principles of Law, Imam Khomeini and Islamic Revolution Research Institute
2 PhD (Divinities and Principles of Islamic Law), Faculty of Divinities, Islamic Azad University Tehran Shomal Branch
Abstract
It is essential to protect family as the major component of the society. To that end, identifying the rights of the couples and observing these rights by either party will result in family reinforcement. One such right is the non-financial rights of the couples toward each other. The legal system of Islam has certain fundamentals and codes for the rights and relations governing the life of the spouses, so that some rights and duties are suitable for husbands while some others suit the wives. The basis of the enactment of these rights and duties rests on the inherent differences between the two genders. In view of Islamic jurisprudence and law, the non-financial rights and duties of the couples fall into three categories (joint, exclusive for wives, and exclusive for husbands), but since non-financial rights of the spouses are heavily dependent upon common law and ethics, they have been subject to recurrent changes in the course of time. The opinions expressed by the jurists and thinkers, too, have not been independent of the common law and public opinion in their time. This research work, developed on an analytical method, intends to study the three above-said categories concerning the non-financial rights and duties of the married couples, through reference to, contemplation on, and review of Imam Khomeini’s works.
Keywords

-          ابراهیم مصطفی و دیگران.(1989) المعجم الوسیط، استانبول: انتشارات دارالدعوة.
-          ابن ادریس، محمد.(1410ق) السرائرالحاوی لتحریر الفتاوی، قم: مؤسسه نشر اسلامی.
-          ابن کثیر، اسماعیل بن عمر.(1412ق) تفسیر ابن کثیر، بیروت: دار المعرفة للطباعة والنشر.
-          ابن منظور، محمد بن مکرم.(1997) لسان العرب، بیروت: دار صادر.
-          امام خمینی، سید روح الله. (1421ق) تحریرالوسیله، تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
-          ــــــــــــــــــ . (1381) توضیح المسائل، تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
-          ــــــــــــــــــ . (1385) صحیفه امام(دوره 22جلدی)، تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی.
-          انصاری ، مرتضی.(1415ق) کتاب النکاح، قم : المؤتمرالاسلامی.
-          بحرانی، یوسف. (1405ق) الحدائق الناضرة فی أحکام العترة الطاهرة، قم: مؤسسة النشر الاسلامی.
-          بی­آزار شیرازی، عبدالکریم.(1383) احکام و موضوعات خانواده (حاوی فتاوای امام خمینی)، تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی.
-          پروین، فرهاد و وحیده حسینی. (1392) «شرایط، قلمرو و آثار فقهی و حقوقی ریاست زوج در رابطه با زوجه»، مجله پژوهش حقوق خصوصی، سال دوم، شماره3.
-          جزیری، عبدالرحمن.(1420ق) الفقه علی المذاهب الاربعه، با تحقیق ابراهیم محمد رمضان، بیروت: دارالارقم بن ابی الارقم.
-          جعفری لنگرودی، محمد جعفر .(1381) ترمینولوژی حقوق، تهران:گنج دانش.
-          جوادی آملی، عبدالله.(1372) زن در آیینه جلال و جمال، تهران: مرکز نشر فرهنگی رجاء.
-          حائری، سید علی. (1379) شرح قانون مدنی، تهران: انتشارات گنج دانش.
-          حر عاملی، محمد بن حسن. (1403ق) تفصیل وسائل الشیعه الی تحصیل مسائل الشریعه ، بیروت: دار احیاء التراث العربی.
-          حسنی، هاشم معروف.(1984) الولایة و الشفعة و الاجارة فی الفقه الاسلامی فی ثوبه الجدید، بیروت: انتشارات دارالقلم.
-          حسینی مراغی، میرعبدالفتاح.(1418ق) العناوین، قم: مؤسسه نشر اسلامی.
-          حسینی شیرازی، سیدمحمد.(1424ق) تقریبالقرآنإلیالأذهان، بیروت: دارالعلوم.
-          خویی، سید ابوالقاسم. (1410ق) منهاج الصالحین، قم: مدینة العلم آیة الله الخوئی.
-          دمشقی، اسماعیل بن عمر.(1418ق) تفسیر القرآن العظیم، بیروت: دار المکتب العلمیة.
-          راغب اصفهانى، حسین بن محمد.(1992) المفردات فى غریب القرآن، دمشق: انتشارات دارالشامیه.
-          رشید رضا، محمد.(1393ق) تفسیر المنار، بیروت: انتشارات دارالمعرفة.
-          زحیلی، وهبه بن مصطفی.(1420ق) الاسرة المسلمه فی ا لعالم المعاصر، دمشق: انتشارات دار الفکر.
-          زمخشری، محمود بن عمر.(1415ق) الکشاف عن حقائق غوامض التنزیل و عیون الأقاویل فی وجوه التأویل، بیروت:دار الکتب العلمیه.
-          سبزواری، محمد باقر.(بی تا) کفایة الأحکام، اصفهان: انتشارات مهدوی.
-          سایس، محمد علی و عبدالطیف السبکی و محمد ابراهیم کرسون. (1415ق) تفسیر آیات الاحکام، بیروت: انتشارات دار ابن کثیر.
-          سلار بن عبدالعزیز.(1414ق) المراسم العلویه، قم: مطبعة امیر.
-          شمس الدین، محمد مهدی.(1996) مسائل حرجة فی فقه المرأة- حقوق الزوجیة، بیروت: انتشارات موسسة الدولته للدراسات و النشر.
-          شیخ طوسی، محمد بن حسن.(1388ق) المبسوط فی فقه الامامیة، تهران: مکتبه مرتضویه.
-          شیخ مفید، محمد بن نعمان.(1410ق) من لا یحضره الفقیه، بیروت: دارالصعب.
-          صفایی، سید حسین و اسدالله امامی(1380) حقوق خانواده، تهران:  انتشارات دانشگاه تهران.
-          طباطبایی، سید محمد حسین. (1419ق) تفسیر المیزان، قم: مؤسسة النشر الاسلامی.
-          طباطبایی، سید محمد حسین. (1363ق) المیزان فی تفسیر القرآن،قم: نشر اسلامی.
-          طبری، محمد بن جریر.(بی­تا) تفسیر الطبری، قاهره:دار المعارف.
-          طریحی، فخرالدین.(1375) مجمع البیان، تهران:کتابفروشی مرتضوی.
-          عاملی، باقر.(1350) حقوق خانواده، تهران: انتشارات مدرسه عالی دختران ایران.
-          عدالت خواه، عبدالقادر.(1387) حقوق فامیل، کابل: انتشارات میوند.
-          فخررازی، محمد بن عمر .(بی تا) التفسیر الکبیر، قاهره: چاپ افست تهران.
-          فراء بغوی، حسین بن مسعود.(1407ق) تفسیر البغوی، معالم التنزیل، بیروت: انتشارات دار المعرفة.
-          فضل الله، سید محمدحسین. (1421ق) تأملات اسلامیة حول المرأة، بیروت: انتشارات دار الملاک.
-          ــــــــــــــــــ . (1420ق) دنیاالمرأة، بیروت: دارالملاک.
-          کاتوزیان، ناصر. (الف1371 ) حقوق مدنى خانواده، تهران: شرکت سهامى انتشار.
-          ــــــــــــــــــ . (ب1371) مقدمه علم حقوق و مطالعه در نظام حقوقی ایران، تهران: انتشارات مدرس.
-          ــــــــــــــــــ .(1382)حقوق خانواده، تهران: نشر میزان.
-          گروهی از مترجمان. (1377) تفسیر هدایت، مشهد: بنیاد پژوهش­های اسلامی آستان قدس رضوی.
-        مجلسی، محمدباقر.(1374) بحار الأنوار، تهران: المکتبة الإسلامیة.
-          محقق حلی، جعفربن حسن.(1409ق) شرایع الاسلام فی مسائل الحلال و الحرام، تهران: انتشارات استقلال.
-          محقق داماد، سید مصطفی.(1372) بررسی فقهی حقوق خانواده - نکاح و انحلال آن، تهران: نشر علوم اسلامی.
-          مشکینی، علی.(1377) مصطلحات الفقه، قم: نشرالهادی.
-          میرخانی،عزت السادات. (1379)رویکردی نوین در روابط خانواده، تهران: سفیر صبح.
-          میرزا خسروانی، علیرضا.(1390ق) تفسیر خسروی، تهران:کتابفروشی اسلامی.
-          نجفى، محمدحسن. (1981)جواهر الکلام فى شرح شرایع الاسلام، بیروت: انتشارات داراحیاء التراث العربی.
-          نجفی خمینی،محمد جواد. (1398) تفسیر آسان، تهران:انتشارات اسلامیه.
-          نوری ، حسین بن محمد تقی.(بی­تا) مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل، بی­جا، بی­نا.
-          وزارة­الأوقاف و الشؤون الإسلامیه الکویت. (بی­تا) الموسوعة الفقهیه،کویت: وزارة­الأوقاف و الشؤون الاسلامیه الکویت.